Organizacja bezpiecznej pracy

Spis treści

 

      1. Wiadomości ogólne

      Zgodnie z ustawą z dnia 4.11.2014 Kodeks pracy [Dz.U.2014.1502] pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy.
      Pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki. W szczególności pracodawca jest obowiązany organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy.
      Praca przy urządzeniach, instalacjach i sieciach elektroenergetycznych wymaga szczególnej uwagi i ostrożności oraz znajomości występujących zagrożeń.
      Bezpieczne wykonanie pracy zależy przede wszystkim od gruntownej znajomości budowy i zasad działania urządzeń elektroenergetycznych, wykonywania we właściwej kolejności czynności eksploatacyjnych oraz ścisłego przestrzegania zasad organizacji pracy i wymagań ustalonych w obowiązujących przepisach bezpieczeństwa i higieny pracy.
       Przestrzeganie przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy jest podstawowym obowiązkiem pracownika.
      W szczególności pracownik jest obowiązany:
      1) znać przepisy i zasady bezpieczeństwa i higieny pracy, brać udział w szkoleniu i instruktażu z tego zakresu oraz
          poddawać się wymaganym egzaminom sprawdzającym;
      2) wykonywać pracę w sposób zgodny z przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz stosować się
          do wydawanych w tym zakresie poleceń i wskazówek przełożonych;
      3) dbać o należyty stan maszyn, urządzeń, narzędzi i sprzętu oraz o porządek i ład w miejscu pracy.

      W następujących przepisach prawa powszechnego określono wymagania dotyczące instalacji elektroenergetycznych:
      - Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne [Dz.U.2013.1059],
      - Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane [Dz.U.2013.1409],
      - Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności [Dz.U.10.138.935],
      - Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim
        powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie [Dz.U.2015.1422]],
      - Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 28 marca 2013 r. r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny
        pracy przy urządzeniach energetycznych [ Dz.U. 2013, poz. 492],
      - Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28.04. 2003 roku, w sprawie
        szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją
        urządzeń, instalacji i sieci.[Dz.U. nr 89, poz 828],
      - Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych
        przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy [Dz.U. Nr 169, poz.1650],
       - Rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 2 czerwca 2016 r. w sprawie wymagań dla sprzętu elektrycznego
         [Dz.U.2016 poz. 806],
      Zasady wymagane przy eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci energetycznych powinny być określone w instrukcjach ruchu i eksploatacji oraz Instrukcjach bezpiecznej pracy.

▲ do góry

      2. Wymagania przepisów o organizacji bezpiecznej pracy

      2.1 Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne
      Projektowanie, produkcja, import, budowa oraz eksploatacja urządzeń, instalacji i sieci powinny zapewniać racjonalne i oszczędne zużycie paliw lub energii, przy zachowaniu:
      1) niezawodności współdziałania z siecią;
      2) bezpieczeństwa obsługi i otoczenia po spełnieniu wymagań ochrony środowiska;
      3) zgodności z wymaganiami odrębnych przepisów, a w szczególności przepisów: prawa budowlanego,
          o ochronie przeciwporażeniowej i ochronie przeciwpożarowej, o dozorze technicznym, a także Polskich 
          Norm jako zasad wiedzy technicznej oraz innych przepisów wynikających z technologii wytwarzania energii
         elektrycznej i rodzaju stosowanego paliwa.

      2.2 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
      Obowiązek stosowania właściwej organizacji pracy przy budowie i utrzymaniu urządzeń i instalacjach elektroenergetycznych w obiektach budowlanych wynika z postanowień ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie z ustawą obiekt budowlany, a więc linie, stacje i instalacje elektroenergetyczne, należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno - budowlanych, zapewniając m.in. bezpieczeństwo użytkowania, a w szczególności:
      1) spełnienia podstawowych wymagań dotyczących:
         a) bezpieczeństwa konstrukcji,
         b) bezpieczeństwa pożarowego,
         c) bezpieczeństwa użytkowania,
         d) odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska,
         e) ochrony przed hałasem i drganiami,
         f) oszczędności energii i odpowiedniej izolacyjności cieplnej przegród;
      2) warunków bezpieczeństwa i ochrony zdrowia osób przebywających na terenie budowy.

      Obiekty budowlane powinny być w czasie ich użytkowania poddawane przez właściciela lub zarządcę kontroli:
      1) okresowej, co najmniej raz w roku, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego:
         a) elementów budynku, budowli i instalacji narażonych na szkodliwe wpływy atmosferyczne
             i niszczące działania czynników występujących podczas użytkowania obiektu,
         b) instalacji i urządzeń służących ochronie środowiska,
         c) instalacji gazowych oraz przewodów kominowych (dymowych, spalinowych i wentylacyjnych);
      2) okresowej, co najmniej raz na 5 lat, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności
         do użytkowania obiektu budowlanego, estetyki obiektu budowlanego oraz jego otoczenia; kontrolą tą
         powinno być objęte również badanie instalacji elektrycznej i piorunochronnej w zakresie stanu
         sprawności połączeń, osprzętu, zabezpieczeń i środków ochrony od porażeń, oporności izolacji
         przewodów oraz uziemień instalacji i aparatów.

▲ do góry

      3. Organizacja prac przy urządzeniach elektroenergetycznych

      Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 28 marca 2013 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy urządzeniach energetycznych określa następujące wymagania dotyczące organizacji prac przy urządzeniach elektroenergetycznych:
     3.1. Prace eksploatacyjne należy prowadzić zgodnie z instrukcjami eksploatacji, zawierającymi w szczególności:
      1) charakterystykę urządzeń energetycznych;
      2) opis w niezbędnym zakresie układów automatyki, pomiarów, sygnalizacji, zabezpieczeń i sterowań;
      3) zestaw rysunków, schematów i wykresów z opisami zgodnymi z obowiązującym nazewnictwem;
      4) opis czynności związanych z uruchomieniem, obsługą w czasie pracy i zatrzymaniem urządzenia energetycznego
         w warunkach normalnej pracy tego urządzenia;
      5) zasady postępowania w razie awarii oraz zakłóceń w pracy urządzenia;
      6) wymagania w zakresie konserwacji, napraw, remontów urządzeń energetycznych oraz terminy przeprowadzania
         przeglądów, prób i pomiarów;
      7) wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisów przeciwpożarowych dla danej grupy urządzeń energetycznych,
          obiektów oraz wymagania kwalifikacyjne dla osób zajmujących się eksploatacją danego urządzenia;
      8) identyfikację zagrożeń dla zdrowia i życia ludzkiego oraz dla środowiska naturalnego związanych z eksploatacją
          danego urządzenia energetycznego;
      9) organizację prac eksploatacyjnych;
      10) wymagania dotyczące środków ochrony zbiorowej lub indywidualnej, zapewnienia asekuracji, łączności oraz
          innych technicznych lub organizacyjnych środków ochrony stosowanych w celu ograniczenia ryzyka zawodowego,
          zwanych dalej "środkami ochronnymi".
      3.2. Obowiązki prowadzącego eksploatację
      Prowadzący eksploatację zapewnia bieżącą aktualizację instrukcji.
      Prowadzący eksploatację może upoważnić osobę lub osoby do wykonywania w jego imieniu określonych działań
         związanych z:
      1) wydawaniem poleceń,
      2) koordynacją prac,
      3) dopuszczeniem do prac.

      Prowadzący eksploatację prowadzi wykaz osób upoważnionych zawierający w szczególności:
      1) imię i nazwisko osoby upoważnionej,
      2) zakres upoważnienia,
      3) określenie okresu, na jaki upoważnienie zostało udzielone.

      Prace eksploatacyjne przy urządzeniach i instalacjach elektroenergetycznych mogą wykonywać osoby uprawnione i upoważnione.
      Obiekty z zainstalowanymi urządzeniami energetycznymi oraz urządzenia energetyczne powinny być oznakowane w sposób umożliwiający ich identyfikację.
      Urządzenia energetyczne stwarzające zagrożenie dla zdrowia i życia ludzkiego należy zabezpieczyć przed dostępem osób nieupoważnionych.
      Zabronione jest używanie urządzeń energetycznych bez przewidzianych dla nich urządzeń ochronnych w rozumieniu ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

      3.3. Prace eksploatacyjne przy urządzeniach elektroenergetycznych
     
Prace eksploatacyjne przy urządzeniach elektroenergetycznych, w zależności od zastosowanych
      metod i środków ochronnych zapewniających bezpieczeństwo pracy, mogą być wykonywane:
      1) pod napięciem,
      2) w pobliżu napięcia,
      3) przy wyłączonym napięciu.
      2. Minimalne odstępy w powietrzu od nieosłoniętych urządzeń i instalacji elektrycznych lub ich części znajdujących
          się pod napięciem, wyznaczające zewnętrzne granice strefy prac, podane w tablicy 1, maja następujące wartości.

Tablica 1. Minimalne odstępy w powietrzu od nieosłoniętych
urządzeń i instalacji elektrycznych znajdujących sie pod napięciem

      Wartości określające minimalne odstępy, podane w tablicy 1, nie mają zastosowania do prac wykonywanych przy urządzeniach elektroenergetycznych zasilanych z sieci trakcyjnej i kolejowej sieci trakcyjnej, pracujących w systemie zasilania o napięciu 3 kV prądu stałego.
      Wykonywanie prac przy urządzeniach elektroenergetycznych wymagających użycia sprzętu zmechanizowanego może odbywać się pod warunkiem, że prowadzący eksploatację określi warunki prowadzenia tych prac, mając na uwadze zachowanie odpowiedniego poziomu ich bezpieczeństwa.
      Przed rozpoczęciem prac pod napięciem lub w pobliżu napięcia należy zapewnić opracowanie i udostępnienie osobom skierowanym do tych prac instrukcji określających technologię, wymagane narzędzia oraz środki ochronne, które należy stosować podczas prowadzenia tych prac.

      3.4. Prace eksploatacyjne wykonywane w warunkach szczególnego zagrożenia dla życia i zdrowia ludzkiego
      Prace eksploatacyjne stwarzające możliwość wystąpienia szczególnego zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzkiego należy wykonywać na podstawie polecenia pisemnego.
      Do prac eksploatacyjnych przy urządzeniach energetycznych stwarzających możliwość wystąpienia
      szczególnego zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzkiego należy zaliczyć w szczególności prace:
      1) wykonywane w pobliżu nieosłoniętych urządzeń elektroenergetycznych lub ich części, znajdujących się pod
          napięciem;
      2) przy urządzeniach elektroenergetycznych wyłączonych spod napięcia, lecz uziemionych w taki sposób,
          że którekolwiek z uziemień nie jest widoczne z miejsca wykonywania pracy;
      3) w wykopach, z zakresu konserwacji, remontów, kontrolno-pomiarowego, wykonywane przy gazociągach
         lub innych urządzeniach gazowniczych oraz rurociągach sieci cieplnych;
      4) konserwacyjne, modernizacyjne lub remontowe przy kolejowej sieci trakcyjnej znajdującej się pod napięciem;
      5) przy wyłączonych spod napięcia lub znajdujących się w budowie elektroenergetycznych liniach napowietrznych,
         które krzyżują się w strefie ograniczonej uziemieniami ochronnymi z liniami znajdującymi się pod napięciem
         lub mogącymi znaleźć się pod napięciem, w tym przewodami trakcji elektrycznej;
      6) na skrzyżowaniach linii elektroenergetycznych znajdujących się pod napięciem lub mogących znaleźć się pod
        napięciem i przewodami trakcji elektrycznej;
     7) przy wyłączonym spod napięcia torze wielotorowej elektroenergetycznej linii napowietrznej o napięciu 1 kV
        i powyżej, jeżeli którykolwiek z pozostałych torów linii pozostaje pod napięciem;
     8) konserwacyjne, remontowe lub montażowe przy urządzeniach i instalacjach rozładowczych paliw płynnych
           i gazowych.
      Szczegółowy wykaz prac eksploatacyjnych przy urządzeniach elektroenergetycznych stwarzających możliwość
     wystąpienia szczególnego zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzkiego powinien być ustalony i aktualizowany w oparciu
     o przepisy wydane na podstawie art. 23715 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy oraz wyniki identyfikacji
     zagrożeń i oceny ryzyka związanego z zagrożeniami, mogącymi wystąpić podczas wykonywania prac.
     Prace eksploatacyjne wymienione w pkt. 3.4. wykonują co najmniej dwie osoby w celu zapewnienia asekuracji.

      3.5. Polecenie wykonania pracy
      Polecenie pisemne wykonywania pracy wydaje prowadzący eksploatację lub osoby przez niego upoważnione.
      Polecenie pisemne wykonania pracy zawiera co najmniej:
      1) numer polecenia;
      2) określenie osób odpowiedzialnych za organizację oraz wykonanie pracy;
      3) określenie zakresu prac do wykonania i strefy pracy;
      4) określenie warunków i środków ochronnych niezbędnych do zapewnienia bezpiecznego przygotowania
          i wykonania poleconych prac;
      5) wyznaczenie terminu rozpoczęcia i zakończenia prac oraz przerw w ich wykonaniu.
      Prowadzący eksploatację może określić dodatkowy zakres informacji, które powinny zostać umieszczone
         w poleceniu pisemnym.
      Polecenie pisemne należy przechowywać przez okres nie krótszy niż 30 dni od daty zakończenia pracy.
      Sposób rejestrowania, wydawania, przekazywania, obiegu i przechowywania poleceń pisemnych ustala
         prowadzący eksploatację.
      Bez polecenia jest dozwolone:
      1) wykonywanie czynności związanych z ratowaniem zdrowia lub życia ludzkiego;
      2) zabezpieczanie urządzeń energetycznych przed zniszczeniem;
      3) prowadzenie przez osoby uprawnione i upoważnione prac eksploatacyjnych zawartych w instrukcjach
          eksploatacji.

      3.6. Przygotowanie miejsca pracy
      Napięcie od urządzeń elektrycznych należy wyłączyć w sposób uniemożliwiający pojawienie się napięcia
      na wyłączonych urządzeniach i instalacjach.
      Przed przystąpieniem do wykonywania prac przy urządzeniach i instalacjach elektrycznych odłączonych
        od napięcia należy:
      1) zastosować odpowiednie zabezpieczenie przed przypadkowym włączeniem napięcia;
      2) oznaczyć miejsce wyłączenia;
      3) sprawdzić, czy nie występuje napięcie na wyłączonych urządzeniach i instalacjach elektrycznych;
      4) uziemić wyłączone urządzenia i instalacje elektryczne;
      5) oznaczyć strefę pracy znakami lub tablicami bezpieczeństwa.

      Uziemienie urządzeń i instalacji elektrycznych należy tak zlokalizować, aby praca wykonywana była w strefie
      ograniczonej uziemieniami i co najmniej jedno uziemienie było widoczne z miejsca wykonywania pracy.
      Jeżeli nie jest możliwe uziemienie urządzeń i instalacji w ten sposób, należy zastosować inne środki techniczne
      lub organizacyjne zapewniające bezpieczeństwo prowadzenia prac, zawarte w instrukcjach ich wykonywania.

      3.6.1. Wymagania zawarte w instrukcjach eksploatacyjnych
      Organizując na polecenie prace eksploatacyjne, należy uwzględnić wymagania zawarte w instrukcjach
         eksploatacji oraz zapewnić:
      1) skoordynowanie wykonania prac z ruchem urządzeń energetycznych, obejmujące w szczególności:
         a) określenie zakresu oraz kolejności wykonywania czynności łączeniowych związanych z przygotowaniem
            i likwidacją strefy pracy, jeżeli wymaga tego bezpieczeństwo lub technologia wykonywania prac,
         b) wydanie zezwolenia na przygotowanie, przekazanie i likwidację strefy pracy,
         c) ustalenie kolejności prowadzenia prac, przerwania, wznowienia lub zakończenia prac,
         d) wydanie zezwolenia na uruchomienie urządzeń energetycznych, przy których była wykonywana praca,
             jeżeli w związku z jej wykonywaniem były one wyłączone z ruchu;
      2) przygotowanie i przekazanie strefy pracy, obejmujące w szczególności:
         a) uzyskanie zezwolenia na dokonanie czynności łączeniowych,
         b) wyłączenie urządzeń z ruchu, jeżeli wymaga tego technologia lub bezpieczeństwo wykonywanych prac,
             oraz ich zabezpieczenie przed przypadkowym uruchomieniem lub doprowadzeniem czynników stwarzających
             zagrożenie,
         c) zastosowanie wymaganych zabezpieczeń na wyłączonych urządzeniach oraz sprawdzenie, czy zostały
             usunięte czynniki stwarzające zagrożenie, takie jak: napięcie, ciśnienie, woda, gaz, temperatura,
         d) oznaczenie strefy pracy znakami lub tablicami bezpieczeństwa,
         e) poinformowanie kierującego zespołem o zagrożeniach występujących w strefie pracy i w jej bezpośrednim
             sąsiedztwie,
         f) dopuszczenie do pracy;
     3) Rozpoczęcie i wykonanie pracy
        Rozpoczęcie i wykonanie pracy, obejmujące w szczególności:
         a) dobór osób do wykonania poleconej pracy,
         b) sprawdzenie przez kierującego zespołem przygotowania strefy pracy i przejęcie jej, jeżeli została przygotowana
           właściwie,
         c) zaznajomienie członków zespołu z występującymi zagrożeniami w strefie pracy i w jej bezpośrednim sąsiedztwie
            oraz z metodami bezpiecznego wykonywania pracy,
         d) egzekwowanie od członków zespołu stosowania właściwych środków ochrony indywidualnej, odzieży i obuwia
            roboczego oraz narzędzi i sprzętu,
         e) zapewnienie wykonania pracy w sposób bezpieczny;
      4) zakończenie pracy i likwidacja strefy pracy, obejmujące w szczególności:
         a) sprawdzenie, czy praca została zakończona, a sprzęt i narzędzia usunięte ze strefy pracy,
         b) opuszczenie strefy pracy przez zespół,
         c) usunięcie środków ochronnych użytych do przygotowania strefy pracy i jej zabezpieczenia lub używanych
            przy wykonywaniu pracy,
         d) poinformowanie o zakończeniu pracy i gotowości urządzeń lub instalacji do ruchu;
      5) rejestrowanie, w formie określonej przez prowadzącego eksploatacje, ustaleń, o których mowa w pkt 1-4;
      6) ustalenie zasad wyznaczania koordynatora w rozumieniu art. 208 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. -
          Kodeks pracy, określenie jego zakresu obowiązków i sposobu ich realizacji.

      3.6.2. Obowiązki osób wyznaczonych w poleceniu pisemnym
      Do obowiązków koordynatora należy w szczególności:
      1) ustalenie harmonogramu prac uwzględniającego zadania wszystkich zespołów realizujących prace, jeżeli
          wymaga tego bezpieczeństwo lub technologia ich wykonywania;
      2) zapewnienie współpracy osób kierujących pracami zespołów i osób nadzorujących te prace;
      3) ustalenie sposobu łączności i sposobu alarmowania w sytuacji zaistnienia zagrożenia lub awarii.

      Do obowiązków osoby kierującej zespołem należy w szczególności:
      W każdym zespole wyznacza się osobę kierującą zespołem, do którego obowiązków należy:
      W przypadku opuszczenia strefy pracy przez kierującego zespołem dalsze wykonywanie pracy musi zostać
      przerwane, a zespół wyprowadzony z tej strefy;
      Kierujący zespołem przed każdym wznowieniem pracy jest obowiązany dokonać dokładnego sprawdzenia
         zabezpieczenia strefy pracy;
      Jeżeli podczas sprawdzenia, o którym mowa w ust. 3, zostanie stwierdzone pogorszenie warunków
         bezpieczeństwa w strefie pracy, wznowienie pracy może nastąpić po doprowadzeniu warunków
         do wymaganego poziomu bezpieczeństwa.

      Podczas wykonywania pracy zabronione jest w szczególności:
      1) rozszerzanie pracy poza zakres i strefę pracy określone w poleceniu;
      2) dokonywanie zmian w zastosowanych zabezpieczeniach, jeżeli miałoby to pogorszyć poziom
         bezpieczeństwa przy wykonywaniu prac.

▲ do góry

      4. Sprzęt ochronny

      Osoby zatrudnione przy urządzeniach elektrycznych lub w pobliżu tych urządzeń powinny być wyposażone w odpowiedni sprzęt ochronny, zabezpieczający przed porażeniem prądem elektrycznym, szkodliwym oddziaływaniem łuku elektrycznego oraz przed urazami urazami mechanicznymi.

      4.1. Wybrane Tytuły Polskich Norm dotyczących sprzętu ochronnego
      PN-EN 61243-1:2007 Prace pod napięciem -- Wskaźniki napięcia -- Część 1: Wskaźniki typu pojemnościowego
      do stosowania przy napięciach przemiennych powyżej 1 kV;
      PN-EN 61243-1:2007/A1:2010 Prace pod napięciem -- Wskaźniki napięcia -- Część 1: Wskaźniki typu pojemno-
      ściowego do stosowania przy napięciach przemiennych powyżej 1 kV;
      PN-EN 61243-2:2002 Praca pod napięciem – Wskaźniki napięcia – Część 2: Wskaźniki rezystancyjne
      do stosowania przy napięciach prądu przemiennego od 1 kV do 36 kV;
      PN-EN 61243-2:2002/A2:2003 Prace pod napięciem -- Wskaźniki napięcia - Część 2: Wskaźniki rezystancyjne
      do stosowania przy napięciach prądu przemiennego od 1 kV do 36 kV;
      PN-EN 61243-3:2010 Prace pod napięciem -- Wskaźniki napięcia -- Część 3: Wskaźniki dwubiegunowe
      niskiego napięcia;
      PN-EN 61243-5:2004 Prace pod napięciem -- Wskaźniki napięcia -- Część 5: Układy do sprawdzania
      obecności napięcia (VDS);
      PN-EN 60903:2006 Prace pod napięciem -- Rękawice z materiału izolacyjnego;
      PN-EN 60855:1999 Rury izolacyjne wypełnione pianką i pręty pełne do prac pod napięciem;
      PN-EN 60984:1998 Rękawy z materiału izolacyjnego do prac pod napięciem;
      PN-EN 60984:1998/A1:2004 Rękawy z materiału izolacyjnego do prac pod napięciem;
      PN-EN 61230:2011 Prace pod napięciem -- Przenośny sprzęt do uziemiania lub uziemiania i zwierania;
      PN-EN 60895:2006 Prace pod napięciem -- Ubiory przewodzące do stosowania przy nominalnych napięciach
      przemiennych do 800 kV i napięciach stałych do + - 600 kV;
      PN-EN 61235:1999 Prace pod napięciem -- Rury izolacyjne puste do celów elektrycznych;
      PN-EN 60743:2005 Prace pod napięciem -- Terminologia dotycząca urządzeń, sprzętu i narzędzi;
      PN-EN 60743:2005/A1:2010 Prace pod napięciem -- Terminologia;
      PN-EN 61219:1997 Prace pod napięciem -- Sprzęt do uziemiania lub uziemiania i zwierania, w którym
      zastosowano lance jako urządzenie zwierające -- Uziemianie lancą;
      PN-EN 60832-2:2010 Drążki izolacyjne i uniwersalne elementy robocze do prac pod napięciem;
      PN-EN 60832-1:2010 Prace pod napięciem -- Drążki izolacyjne i narzędzia wymienne -- Część 1: Drążki izolacyjne;
      PN-EN 60832-2:2010 Prace pod napięciem -- Drążki izolacyjne i narzędzia wymienne -- Część 2: Narzędzia wymienne;
      PN-E-08501:1988 Urządzenia elektryczne -- Tablice i znaki bezpieczeństwa;
      PN-EN 61481:2002 Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Neonowe uzgadniacze faz;
      PN-EN 61243-3:2002 Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Dwubiegunowe wskaźniki napięcia do 1000 V;
      PN-EN 60832-1:2010 Prace pod napięciem -- Drążki izolacyjne i narzędzia wymienne -- Część 1: Drążki
      izolacyjne;
      PN-EN 60832-2:2010 Prace pod napięciem -- Drążki izolacyjne i narzędzia wymienne -- Część 2: Narzędzia
      wymienne;
      PN-E-08509:1988 Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Jednobiegunowe wskaźniki napięcia prądu
      przemiennego do 250 V;
      PN-EN 61230:1999 Elektroenergetyczny sprzęt ochronny -- Uziemiacze przenośne;
      PN-EN 361:2005 Środki ochrony indywidualnej chroniące przez upadkiem z wysokości – Szelki
      bezpieczeństwa;
      PN-EN 355:2005 Środki ochrony indywidualnej chroniące przed upadkiem z wysokości -- Amortyzatory.
      PN-EN 61111:2009 - wersja angielska Prace pod napięciem -- Chodniki elektroizolacyjne.

▲ do góry

      4.2. Podział sprzętu ochronnego

      W zależności od przeznaczenia sprzęt ochronny dzieli się na sprzęt:
      1) izolujący, który stanowi ochronę przed rażeniem prądem  elektrycznym.
      2) służący do stwierdzania obecności napięcia: wskaźniki napięcia oraz uzgadniacze faz;
      3) chroniący przed pojawieniem się napięcia: uziemiacze, przenośne i zarzutki;
      4) zabezpieczający przed działaniem łuku elektrycznego, produktów spalania i przed zagrożeniami
          mechanicznymi, np. okulary ochronne przeciwodpryskowe, rękawice ochronne, maski przeciwgazowe,
          pasy bezpieczeństwa, szelki bezpieczeństwa, drabiny, podnośniki i słupołazy;
      5) pomocniczy: przenośne ogrodzenia i płyty izolacyjne, barierki i linki, nakładki izolacyjne, tablice ostrzegawcze
          i siatki ochronne.

      4.2.1. Sprzęt izolujący
      1) Sprzęt ochronny izolujący dzieli się na:
         a) sprzęt zasadniczy, za pośrednictwem którego można bezpiecznie dotykać części znajdujących
            się pod napięciem,
         b) sprzęt dodatkowy, użyty łącznie ze sprzętem zasadniczym, zwiększa pewność bezpiecznego
            wykonania pracy (sam nie stanowi zabezpieczenia).
      Podział izolującego sprzętu ochronnego przedstawia tablica 2.

Tablica 2. Podział sprzętu izolującego

     
      2) Do grupy sprzętu izolującego zalicza się:
      a) Drążki izolacyjne, (manipulacyjne, pomiarowe i do zakładania uziemiaczy przenośnych) wykonywane
          jako uniwersalne, mogą spełniać różne funkcje przy obsłudze urządzeń elektroenergetycznych.
          W zależności od przeznaczenia drążki izolujące mogą być wyposażone w elementy robocze, czyli odpowiednie
          zaczepy manewrowe przystosowane do obsługi odłączników lub do zakładania uziemiaczy przenośnych).
      b) Kleszcze i uchwyty izolacyjne, przeznaczone do zakładania i wyjmowania wkładek bezpiecznikowych,
          nakładania i zdejmowania osłon izolacyjnych, przegród izolacyjnych itp. w urządzeniach
          elektroenergetycznych o napięciu znamionowym do 30 kV.
      c) Pomosty izolacyjne, stosowane jako dodatkowy sprzęt ochronny przy obsłudze urządzeń
          elektroenergetycznych o napięciu powyżej 1 kV.
     d) Rękawice elektroizolacyjne, stanowią zasadniczy sprzęt izolacyjny przy urządzeniach o napięciu
        do 1 kV oraz sprzęt dodatkowy przy urządzeniach o napięciu powyżej 1 kV.
      e) Kalosze elektroizolacyjne, używane jako dodatkowy sprzęt ochronny izolujący od ziemi. przy
          urządzeniach o napięciu nie przekraczającym 1 kV.
      f) Półbuty elektroizolacyjne, używane jako dodatkowy sprzęt ochronny izolujący od ziemi, przy
         urządzeniach o napięciu powyżej 1 kV.
      g) Dywaniki i chodniki gumowe, służą jako dodatkowy sprzęt ochronny, izolujący od ziemi przy
          urządzeniach elektroenergetycznych o dowolnym napięciu.
      h) narzędzia izolowane.

      Sprzęt służący do stwierdzania obecności napięcia
      Wskaźniki napięcia przeznaczone do sprawdzania obecności (lub braku) napięcia w instalacjach, urządzeniach i sieciach elektroenergetycznych:
      a) Neonowe wskaźniki napięcia - od 1 do 750 V,
      b) Akustyczne wskaźniki napięcia - od 1 do 400 V,
      c) Akustyczno-optyczne wskaźniki napięcia - od 1 do 750 V,
      d) Jednobiegunowe wskaźniki napięcia - do 250 V.
      e) Dwubiegunowe wskaźniki na napięcia - 250, 380, 500 i 700 V.

      4.2.2. Sprzęt chroniący przed pojawieniem się napięcia
      Uziemiacze przenośne służą do zabezpieczenia miejsca pracy przy elektroenergetycznych urządzeniach liniowych i stacyjnych, wyposażonych w przewody okrągłe lub szyny płaskie odłączone od źródła energii elektrycznej - przez połączenie z uziomem. W zależności od liczby zacisków fazowych produkowane są uziemiacze jedno, dwu, trój, cztero lub pięciozaciskowe.
     1) Uziemiacze przenośne do urządzeń stacyjnych i liniowych:
         a) Uziemiacz jednofazowy, z zaciskami dla linii napowietrznych 110, 220 i 400kV
             z przewodami od 240 mm2 do 525 mm2, zakładane drążkami izolacyjnymi,
         b) Uziemiacz trójfazowy lekki, z zaciskami dla stacji transformatorowych i rozdzielni SN
             do 30kV; zakładany drążkiem izolacyjnym,
         c) Uziemiacz trójfazowy lekki z zaciskami zatrzaskowymi na uchwytach izolacyjnych dla linii
             napowietrznych i stacji słupowych do 30kV; z przewodami do 120mm2, zakładany drążkiem
             izolacyjnym,
         d) Uziemiacz lub zwieracz ,z pięcioma lub sześcioma zaciskami zatrzaskowymi, na uchwytach
             izolacyjnych, dla linii napowietrznych do 1kV;
      2) Uziemiacz lub zwieracz zatrzaskowy z uchwytem izolacyjnym na napięcie od 1 do 30 kV;
      3) Uziemiacz trójfazowy z zaciskami do podstaw bezpiecznikowych i do rozłączników
         bezpiecznikowych do 1kV;
      4) Uziemiacz trójfazowy do gniazd bezpiecznikowych 25 A i 63A;
      5) Uziemiacz jednofazowy do gniazd bezpiecznikowych - 25A i 63A;
      6) Zwieracz uniwersalny z zaciskami kleszczowymi do 50mm; zakładany w rękawicach
          dielektrycznych;
      7) Przedłużacz - łącznik zacisku uziemiającego z systemem uziemiającym; przy uziemianiu
          linii napowietrznych SN i nn na słupach drewnianych.

      W pierwszej kolejności przyłącza się końcówkę przewodu uziemiacza przenośnego do uziemienia, a następnie, za pomocą drążka izolacyjnego, zakłada się zaciski na część urządzenia uziemianego w układzie elektroenergetycznym.

      4.2.3. Sprzęt ochrony indywidualnej zabezpieczający prace na wysokości
      Zgodnie z PN-EN 361:2005 szelki bezpieczeństwa z tylną klamrą zaczepową i linką asekuracyjną oraz wg PN-EN 355:2005 amortyzator bezpieczeństwa, są podstawowym sprzętem ochrony indywidualnej, zabezpieczającym pracownika przed upadkiem z wysokości,
       1) Do podstawowego sprzętu zabezpieczającego osoby wykonujące prace na wysokości zalicza się:
,        Wyposażenie stanowisk pracy na wysokości stanowią:
          - szelki bezpieczeństwa,
          - urządzenia samozaciskowe przesuwne,
          - amortyzatory bezpieczeństwa,
          - urządzenia samohamowne,
          - linki bezpieczeństwa (asekuracyjne),
          - zatrzaśniki rozłączalne i nierozłączalne,
          - urządzenia kotwiące (zaczepowe),
          - szyny asekuracyjne i szynodrabiny,
          - urządzenia do ewakuacji z wysokości.
          - pasy bezpieczeństwa,
          - słupołazy.
          - okulary ochronne,
          - maski przeciwgazowe,
          - podnośniki i drabinki.

      2) Sprzęt pomocniczy
      Do sprzętu pomocniczego zalicza się:
      - przegrody i przeszkody,
      - przenośne ogrodzenia,
      - barierki i liny,
      - płyty izolacyjne,
      - siatki ochronne,
      - tablice ostrzegawcze i informacyjne

▲ do góry

      4.3. Zasady użytkowania sprzętu ochronnego

      4.3.1. Sprzęt ochronny użytkowany w zakładzie pracy należy:
      1) oznakować przez podanie numeru ewidencyjnego, daty następnej próby okresowej oraz cechy przeznaczenia,
      2) przechowywać w miejscach wyznaczonych, w warunkach zapewniających utrzymanie ich w pełnej sprawności,
      3) poddawać okresowym próbom w zakresie ustalonym w Polskich Normach lub w dokumentacji producenta.

      Sprzęt ochronny i narzędzia pracy w zakładzie pracy powinny być użytkowane wg następujących zasad:
      1) Sprzęt ochronny użytkowany i zapasowy należy przechowywać w miejscach wyznaczonych,
          w warunkach zapewniających utrzymanie ich w pełnej sprawności;
      2) Pracodawca ustala sposób ewidencjonowania i kontroli sprzętu ochronnego;
      3) Bezpośrednio przed każdorazowym użyciem sprzętu należy sprawdzić jego stan techniczny oraz
         datę jego ważności. Zabronione jest używanie sprzętu niesprawnego bądź uszkodzonego;
      4) Osoby dozoru powinny okresowo sprawdzać stan techniczny, warunki przechowywania
          i stosowania sprzętu ochronnego i jego ewidencjonowania;
      5) Narzędzia pracy i sprzęt ochronny niesprawne lub takie, które utraciły ważność próby okresowej,
          powinny być niezwłocznie wycofane z użycia;
      6) Podczas posługiwania się sprzętem zasadniczym należy zwrócić uwagę na stosowanie go zgodnie
         z przeznaczeniem oraz do napięć nie wyższych niż wynika to z oznaczeń podanych na sprzęcie.
      7) Na każdym rodzaju sprzętu ochronnego powinny być wypisane następujące dane:
          a) nazwa producenta,
          b) numer ewidencyjny - czytelny, umieszczony w widocznym miejscu,
          c) wysokość napięcia, do jakiego dany sprzęt jest przystosowany,
          d) data następnej próby okresowej.
      8) Sprzęt ochronny gumowy powinien być przechowywany w temperaturze nie wyższej niż 25°C, w stanie
          nienaprężonym, w miejscach nie narażonych na działanie promieni słonecznych.
      9) Sprzęt wykonany z materiałów higroskopijnych (np. z bakelitu lub drewna) należy przechowywać w suchych,
          zamkniętych pomieszczeniach lub w szczelnych futerałach.

▲ do góry

      4.3.2. Sprzęt ochronny w pomieszczeniach ruchu elektrycznego

      Rozdzielnice elektryczne wnętrzowe niskiego napięcia i rozdzielnice 15 kV powinny być wyposażone w następujący sprzęt ochronny, zabezpieczający i pomocniczy::

      1) W rozdzielnicy niskiego napięcia:
          - rękawice dielektryczne - par 3
          - kalosze dielektryczne - par 3
           - uziemiacze przenośne o przekroju minimum 50 mm kw. - szt 3
          - okulary ochronne - sztuk 3
          - linka konopna - mb 30
          - tablice ostrzegawcze i informacyjne - kpl 1
         - apteczka z typowym zestawem leków - sztuk 1

      1) W rozdzielnicy 15 kV:
          - drążek izolujący manipulacyjny - szt 2
          - drążek izolujący do zakładania uziemień - szt 2
          - neonowy lub akustyczny wskaźnik napięcia - szt 2
          - uziemiacze przenośne o przekroju minimum 50 mm2. - szt 3
          - cęgi izolacyjne - szt 1
          - pomost izolacyjny- szt 1
          - rękawice elektroizolacyjne - par 3
          - półbuty dielektryczne - par 3
          - okulary ochronne - sztuk 3
          - hełmy ochronne - szt 3
          - linka konopna - mb 30
          - tablice ostrzegawcze i informacyjne - kpl 1
          - apteczka z typowym zestawem leków - sztuk 1

▲ do góry

      4.3.3. Sprawdzanie okresowe sprzętu ochronnego

      Niezależnie od obowiązku sprawdzania sprzętu ochronnego przed każdorazowym użyciem, poszczególne rodzaje sprzętu należy poddawać badaniom okresowym - w zakresie i w terminach ustalonym w przedmiotowych normach lub w dokumentacji fabrycznej. W przypadku braku wymagań odnośnie badań okresowych, badania takie powinny być wykonywane w zakresie i terminach określonych w szczegółowych instrukcjach bhp. W zakresie badań okresowych sprzętu podstawowe znaczenie ma próba napięciowa. Zasady i warunki przeprowadzania takiej próby określają normy przedmiotowe. Badaniom tym podlega zarówno sprzęt użytkowany, jak i sprzęt zapasowy. Badania sprzętu ochronnego wykonują upoważnione laboratoria.

Tablica 3. Terminy badań sprzętu ochronnego

▲ do góry

      4.4. Stosowanie sprzętu ochronnego

      4.4.1. Wymagania eksploatacyjne
       a) Stan techniczny sprzętu należy sprawdzać bezpośrednio przed jego użyciem;
       b) Osoby dozoru powinny okresowo sprawdzać stan techniczny, stosowanie, przechowywanie
           i ewidencjonowanie sprzętu ochronnego oraz środków ochrony indywidualnej;
      c) Niesprawne narzędzia i sprzęt ochronny oraz takie które utraciły ważność próby okresowej, powinny
          być niezwłocznie wycofane z użycia;
      d) Zabrania się używania uszkodzonych lub niesprawnych narzędzi pracy i sprzętu ochronnego;
      e) Zabronione jest używanie narzędzi i sprzętu, które nie są oznakowane.

      Wymaga się w ramach organizacji pracy, w zależności od rodzaju prac wykonywanych przy urządzeniach, instalacjach i sieciach elektroenergetycznych, stosowania odpowiedniego sprzętu ochronnego, gwarantującego zatrudnionym pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy przy:.
      - wykonywaniu czynności łączeniowych,
      - sprawdzaniu braku napięcia,
      - zakładaniu i zdejmowaniu uziemiaczy przenośnych,
      - wymianie wkładek bezpiecznikowych,
      - uzgadnianiu kolejności faz,
      - pomiarach wielkości elektrycznych oraz
      - pracach konserwacyjnych i naprawczych.

      Sprzęt ochronny należy każdorazowo przed użyciem obowiązkowo sprawdzić, w szczególności:
      - dostosowanie napięcia znamionowego sprzętu do napięcia znamionowego urządzenia,
      - aktualność badania okresowego,
      - brak uszkodzeń mechanicznych.

      4.4.2. Wykonywanie czynności łączeniowych
      Przy wykonywanych czynnościach łączeniowych, zależnie od potrzeb, należy stosować odpowiedni sprzęt ochronny i pomocniczy, np.
      - przy odłącznikach słupowych - półbuty elektroizolacyjne,
      - przy nieizolowanych dźwigniach napędów łączników - rękawice elektroizolacyjne,
      - przy zagrożeniach mechanicznych - hełmy ochronne oraz
      - okulary ochronne, szelki bezpieczeństwa, pasy bezpieczeństwa, słupołazy, itp.
      Przy wykonywaniu czynności łączeniowych przy użyciu drążków izolujących niedopuszczalne jest trzymanie
      drążka poza ogranicznikiem uchwytu.

      4.4.3. Sprawdzanie braku napięcia
      Sprzęt ochronny służący do sprawdzenia braku napięcia obejmuje: wskaźniki izolujące niskiego napięcia, wskaźniki drążkowe niskiego i wysokiego napięcia oraz wskaźniki wysokiego napięcia z drążkiem izolacyjnym.
      Wymaga się, aby przy urządzeniach wysokiego napięcia stosowane były akustyczne lub akustyczno-optyczne wskaźniki napięcia z samokontrolą działania.
      Wskaźniki bez samokontroli mogą być stosowane tylko, gdy istnieje możliwość kontroli ich działania bezpośrednio przed i po użyciu na urządzeniach pod napięciem.
      Wskaźniki wysokiego napięcia powinny być mocowane na drążkach izolacyjnych o odpowiednim napięciu znamionowym.
      Wskaźników napięcia drążkowych oraz wskaźników napięcia umocowanymi na drążkach nie należy trzymać poza ogranicznikiem uchwytu.
      Sprawdzenie braku napięcia nie może być oparte tylko na podstawie działania wskaźników stałych (np. wskaźników szynowych) lub odczytu przyrządów pomiarowych. Brak napięcia należy sprawdzać we wszystkich fazach, a w liniach do 1 kV również w przewodzie oświetlenia ulicznego.

      4.4.4. Zasady zakładania i zdejmowania uziemiaczy przenośnych i zwieraczy
      - Czynności związane z uziemianiem i zwieraniem należy dokonywać bezpośrednio po sprawdzeniu
        braku napięcia;
      - Przy zakładaniu uziemiacza przenośnego należy w pierwszej kolejności założyć i dokręcić zacisk
        uziemiający uziemiacza do uziomu (zbrojenia słupa, sondy lub taśmy uziemiającej), a następnie
        za pomocą drążka izolacyjnego założyć zaciski fazowe na szyny lub przewody. Przy zdejmowaniu
        uziemiacza przenośnego należy zachować kolejność odwrotną;
      - Przy zakładaniu uziemiaczy w urządzeniach powyżej 1 kV powinno się stosować okulary i hełmy
        ochronne;
      - Dopuszcza sie zakładanie zacisków fazowych na przewody w inny sposób niż za pomocą drążków
        izolacyjnych, jeśli zastosowana technologia zapewnia bezpieczeństwo pracy;
      - Zaciski uziemiaczy i zwieraczy powinny być dostosowane do kształtu i przekroju uziemianych lub
        zwieranych przewodów;
      - Należy uziemiać wszystkie fazy urządzenia, nawet gdy praca ma być wykonywana tylko na jednym
        przewodzie;
      - Przy uziemianiu i zwieraniu należy wykorzystywać istniejące naturalne uziomy, uziemienia zbrojenia
        lub konstrukcji słupów;
      - W razie konieczności stosować sondy uziemiające. Sondę należy wbijać na głębokość 1 m
        w odległości większej niż 2 m od miejsca pracy;
      - Przed każdorazowym użyciem uziemiaczy, przedłużaczy lub zwieraczy należy dokonać ich oględzin.

      Zabrania się:
      - uziemiać miejsca pracy poprzez odłączniki i bezpieczniki.
     - zakładać i przykręcać zaciski fazowe bezpośrednio rękami.

     Uszkodzone lub niesprawne uziemiacze, przedłużacze lub zwieracze należy wycofać z eksploatacji, w szczególności gdy:
      a) stwierdzi się uszkodzenie 10% drutów przewodów uziemiacza, zwieracza lub przedłużacza,
      b) powierzchnia styku zacisku uziemiacza lub zwieracza, płytki złączowej lub zacisku uziomowego
          przedłużacza jest uszkodzona,
      c) przez uziemiacz, zwieracz lub przedłużacz płynął prąd zwarcia zbliżony do znamionowej
          wytrzymałości termicznej.

      4.4.5. W sieciach i instalacjach do 1 kV dopuszcza sie stosowanie uziemiaczy przenośnych lekkich, jeżeli w miejscu wyłączenia zastosowano uziemiacz przenośny lub zdemontowano przęsło linii od strony zasilania.
      Dopuszcza się stosowanie zwieraczy zamiast uziemiaczy pod warunkiem, że przewód neutralny jest trwale uziemiony.
      Przy posługiwaniu się zwieraczem pierwszy zacisk zakładany jest na przewód neutralny. W każdym przypadku należy zwierać wszystkie fazy urządzenia wraz z przewodem uziemiającym, neutralnym lub oświetlenia ulicznego. Na przyłączach oraz w instalacjach odbiorczych dopuszcza się stosowanie zwieraczy lekkich.

      4.4.6. W urządzeniach stacyjnych uziemiacze przenośne należy zakładać tylko w miejscach do tego wyznaczonych. W przypadku braku takich miejsc uziemiacze przenośne należy zakładać na gołe, nie izolowane i niemalowane części urządzeń, zapewniając pewny styk.
      W rozdzielniach wyposażonych w uziemniki stałe, jeżeli miejsce pracy po zamknięciu uziemników jest dwustronnie uziemione, w miejscu pracy dopuszcza sie zastosowanie uziemiacza przenośnego lekkiego .

      4.4.7. Stosowanie uziemiaczy na liniach napowietrznych powyżej 1kV do 110 kV
      W liniach promieniowych dopuszcza się zabezpieczenie miejsca pracy przez zastosowanie uziemiaczy przenośnych lekkich, jeżeli w miejscu wyłączenia uziemiono linie uziemnikiem lub zastosowano uziemiacz przenośny.
      W liniach o możliwości podania napięcia z dwóch lub więcej źródeł, poprzez zamkniecie łączników, dopuszcza się zabezpieczenie miejsca pracy przez zastosowanie uziemiaczy przenośnych lekkich, jeżeli w miejscach wyłączeń uziemiono linie uziemnikami lub zastosowano uziemiacze przenośne.
      Linie napowietrzne 110, 220, 400 kV powinny być uziemiane w miejscach ich wyłączenia uziemnikami stałymi lub uziemiaczami przenośnymi. Miejsce pracy na linii należy uziemić za pomocą uziemiaczy przenośnych lekkich, zakładanych na najbliższych słupach.
      Przy pracach wykonywanych tylko na jednym słupie wsporczym dopuszcza się uziemienie miejsca pracy uziemiaczami przenośnymi lekkimi, zakładanymi na słupie, na którym odbywa sie praca.

      4.4.8. Zakładanie i wyjmowanie wkładek bezpiecznikowych
      W stacjach wnętrzowych o napięciu powyżej 1 kV do wymiany wkładek bezpiecznikowych należy stosować kleszcze izolacyjne lub chwytak manewrowy. Zaleca sie użycie okularów ochronnych.
      W przypadkach, gdy użycie kleszczy izolacyjnych jest utrudnione lub niemożliwe, np. w stacjach słupowych, przed wymianą wkładek bezpiecznikowych należy wyłączyć napięcie i obustronnie uziemić miejsce pracy.
      Wymiany bezpieczników w urządzeniach o napięciu do 1 kV można dokonać bez użycia sprzętu ochronnego pod warunkiem, że ich obudowy zewnętrzne są nieuszkodzone.
      Wymiany wkładek bezpiecznikowych dużej mocy należy dokonywać za pomocą uchwytu bezpiecznikowego. W razie potrzeby zaleca się użycie okularów ochronnych i rękawic elektroizolacyjnych.
     Wymiana wkładek bezpiecznikowych powinna być wykonywana po wyłączeniu napięcia w obwodzie, względnie po sprawdzeniu braku obciążenia obwodu.

      4.4.9. Uzgadnianie faz
      1) Każdy uzgadniacz faz może być użyty wyłącznie przy napięciu równym napięciu znamionowemu uzgadniacza.
      2) Podczas uzgadniania faz należy zachować minimalną odległość linki łączącej od części znajdujących się pod napięciem
         oraz od ciała człowieka. Odległość ta powinna wynosić co najmniej 0,5 m.
      3) Uzgadnianie faz przy urządzeniach powyżej 1 kV należy wykonywać w rękawicach elektroizolacyjnych.
      4) Przed uzgadnianiem faz należy sprawdzić działanie uzgadniacza przez dotkniecie końcówką członu wskaźnikowego
         do części będącej pod napięciem - wskaźnik powinien sygnalizować obecność napięcia.
      5) Przy uzgadnianiu fazy należy w pierwszej kolejności dotknąć drążkiem oporowym jedną z szyn (lub cześć urządzenia),
         a następnie dotknąć innej szyny (lub innej części urządzenia):
         a) sygnalizacja obecności napięcia oznacza istnienie różnicy potencjałów,
         b) sygnalizacja braku napięcia oznacza, że potencjały badanych faz są równe.
      Uzgadniacz faz nie powinien pozostawać pod napięciem dłużej niż 15 sekund.

      4.4.10. Wygradzanie i osłanianie części urządzeń elektroenergetycznych znajdujących się pod napięciem
      Urządzenia elektroenergetyczne lub ich części pozostające pod napięciem, znajdujące sie w pobliżu miejsca pracy, należy wygrodzić oraz zaopatrzyć w tablice ostrzegawcze, przy zachowaniu odległości podanych w tablicy 1.
      Sprzęt służący do osłaniania części urządzeń pozostających pod napięciem powinien mieć wytrzymałość elektryczną i mechaniczną, odpowiadającą warunkom w miejscu jego użycia.
      Przegrody mechaniczne z materiałów izolacyjnych, służące do zakładania między styki otwartych odłączników w rozdzielniach wnętrzowych do 20 kV, powinny być zakładane za pomocą uchwytów na drążkach izolacyjnych lub kleszczy izolacyjnych. W innych przypadkach urządzenie należy wyłączyć spod napięcia i uziemić na czas zakładania przegrody.

      4.4.11. Pomiary przyrządami na drążkach izolacyjnych
      Drążki izolacyjne, na których umieszcza się głowice pomiarowe, powinny być dostosowane do napięcia znamionowego linii. Sposób wykonywania pomiaru powinien być określony w instrukcji szczegółowej zgodnie z ramową instrukcją eksploatacyjną. W czasie wykonywania pomiaru należy stosować rękawice elektroizolacyjne.

▲ do góry

Menu serwisu