Klasyfikacja instalacji

Spis treści

 

      1. Wstęp

      Instalację elektryczną definiuje się jako zespół połączonych ze sobą urządzeń elektrycznych o skoordynowanych parametrach technicznych, przeznaczonych do określonych funkcji, o napięciu znamionowym do 1000 V prądu przemiennego i 1500 V prądu stałego, przeznaczonych do doprowadzenia energii elektrycznej z sieci rozdzielczej do odbiorników. Do instalacji elektrycznych zalicza się elektroenergetyczne sieci rozdzielcze ze złączami i rozdzielnicami, obwody rozdzielcze i odbiorcze, urządzenia i przyrządy łączeniowe, zabezpieczające, sterujące i pomiarowe, aparaty i osprzęt elektrotechniczny niskiego napięcia, urządzenia ochrony przeciwporażeniowej, a także rezerwowe źródła zasilania.
      Instalacje elektryczne w budownictwie mieszkaniowym stanowią integralną część wyposażenia budynku i w znacznym stopniu warunkują jego prawidłową i bezpieczną eksploatację. Z tego względu instalacje powinny być zaprojektowane i wykonane w taki sposób, aby w przewidywanym okresie użytkowania pozostawały w pełnej sprawności technicznej, spełniały wymagania dotyczące mocy zapotrzebowanej, a także zapewniały określony komfortu życia mieszkańców. Powinny również charakteryzować się takimi właściwościami technicznymi, aby ich użytkownicy mogli korzystać bez ograniczeń z posiadanych urządzeń gospodarstwa domowego, sprzętu RTV, urządzeń teletechnicznych i innych w przewidywanym okresie eksploatacji instalacji, bez konieczności wykonywania jej modernizacji.

      Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U.2015, poz. 1422) w Rozdziale 8 określa następujące podstawowe wymagania dotyczące stosowania instalacji elektrycznych, a w szczególności:
      - dopuszczalnej mocy jednostkowej oświetlenia w budynkach użyteczności publicznej,
      - zasilania dodatkowego budynku,
      - awaryjnego oświetlenia zapasowego i ewakuacyjnego,
      - pomieszczenia stacji transformatorowej,
      - elementów instalacji elektrycznych stosowanych w budynku,
      - wykonania instalacji elektrycznych w budynkach.

      Postanowienia zawarte w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. dotyczą wszystkich budynków, nie tylko mieszkalnych, dlatego  też jego wymagania są określone w sposób zbyt ogólny, wynikający z szeroko rozumianych warunków bezpieczeństwa elektrycznego.

▲ do góry

      2. Klasyfikacja instalacji elektrycznych

      Klasyfikacja instalacji elektrycznych opiera się na różnych kryteriach, najczęściej ze względu na rodzaj zasilanych odbiorników i miejsca występowania oraz przewidywanego okresu użytkowania.

      1) W zależności od rodzaju zasilanych odbiorców i miejsca występowania, instalacje elektryczne dzieli się na:
          a) instalacje przemysłowe (w zakładach przemysłowych wytwórczych i wydobywczych, rolnictwie itp.),
          b) instalacje nieprzemysłowe:
              - w budownictwie ogólnym ( w pomieszczeniach biurowych, administracyjnych, szkolnych itp.),
                w budynkach użyteczności publicznej (służby zdrowia, w obiektach handlowych, bankach, kinach, itp.),
              - w budownictwie mieszkaniowym (jedno- i wielorodzinnym);

      2) W zależności od rodzaju odbiorników elektrycznych instalacje elektroenergetyczne dzieli się na:
           a) instalacje siłowe - zasilające odbiorniki o charakterze przemysłowym, silniki oraz urządzenia grzejne
               o znacznych mocach,
           b) instalacje oświetleniowe - zasilające elektryczne źródła światła, gniazda wtyczkowe ogólnego
               przeznaczenia, przenośne urządzenia grzejne i podgrzewacze wody o niewielkich mocach w mieszkaniach;

      3) Zależnie od przewidywanego czasu użytkowania, instalacje elektroenergetyczne dzieli się na:
           a) instalacje stałe - w obiektach stałego użytkowania,
           b) instalacje tymczasowe (prowizoryczne) – w obiektach prowizorycznych i na placach  budowy.
               Powinny być one wykonane (podobnie jak instalacje stałe), w sposób zapewniający bezpieczne ich
               użytkowanie;

      4) Zależnie od wpływu środowiska na miejscowe warunki, w których pracują instalacje elektryczne, przystosowane
          do pracy w tych warunkach oraz stopień szkodliwości oddziaływania na poszczególne elementy instalacji, rozróżnia
          się instalacje elektryczne do użytkowania:
          a) w pomieszczeniach normalnych (zwykłych), w których nie występuje oddziaływanie czynników środowiskowych
              zewnętrznych,
          b) w pomieszczeniach szczególnych, w których występują oddziaływania różnych czynników szkodliwych,
          c) poza budynkami - na terenie zewnętrznym;

      5) W instalacjach elektrycznych w budynkach mieszkalnych wyróżnia sie ponadto następujące rodzaje instalacji:
          a) telekomunikacyjną, zasilaną przez określony zakład telekomunikacyjny i znajdującą się w jego
              zarządzaniu, bądź informatyczną znajdującą się pod nadzorem administratora - danej sieci,
          b) domofonową i alarmową,
          c) antenową służącą do odbioru radiowo-telewizyjnego,
          d) odgromową służącą do ochrony budynków przed skutkami wyładowań atmosferycznych.

      Z wyżej wymienionymi instalacjami elektrycznymi w budynkach mieszkalnych związane są bezpośrednio instalacje:
         a) ochrony przed porażeniem elektrycznym oraz
         b) ochrony przeciwprzepięciowej i odgromowej.

▲ do góry

      3. Instalacje elektryczne w budownictwie mieszkaniowym

      Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych obejmują, w zależności od potrzeb, następujące podstawowe elementy:
          a) złącze elektryczne, służy do wykonania połączenia przyłącza sieci rozdzielczej z instalacją odbiorczą
             budynku, bezpośrednio lub za pośrednictwem wewnętrznych linii zasilających,
          b) rozdzielnica główna budynku, w budynkach o dużej liczbie mieszkań lub o znacznym poborze mocy i większej
             liczbie wewnętrznych linii zasilających,
          c) główna szyna uziemiająca, przeznaczona do połączenia z uziomem przewodów ochronnych i/lub przewodów
             połączeń wyrównawczych,
          d) wewnętrzne linie zasilające, np. tablice rozdzielcze (piętrowe) i rozdzielnice mieszkaniowe,
          e) urządzenia i przyrządy łączeniowe,
          f) urządzenia zabezpieczające i ochronne,
          g) urządzenia pomiarowe i sterujące,
          h) rozdzielnice mieszkaniowe,
          i) uziemienie budynku.
          j) Instalacja odbiorcza, jest to część instalacji znajdująca się za układem pomiarowym służącym do rozliczeń
              między dostawcą a odbiorcą energii elektrycznej, a w razie braku układu pomiarowego - za wyjściowymi zaciskami
              pierwszego urządzenia zabezpieczającego instalację od strony zasilania.

▲ do góry

      4. Instalacje elektryczne w zakładach przemysłowych

      Podstawowym zadaniem instalacji elektrycznej w zakładzie przemysłowym jest dostawa energii elektrycznej do odbiorników, w sposób zapewniający odpowiednią pewność zasilania, jakość energii, niezawodność zasilania i spełnienie wymagań bezpieczeństwa. Różnorodność stosowanych rozwiązań przemysłowych instalacji elektroenergetycznych wysokiego, średniego i niskiego napięcia w zakładach przemysłowych zależy od:
          a) wielkości zakładu,
          b) rodzaju produkcji i stosowanych technologii,
          c) rodzaju zastosowanych urządzeń elektrycznych,
          d) rodzaju wytwarzanych wyrobów i wynikających stąd technologii,
          e) wymogów dotyczących pewności zasilania,
          f) jakości dostarczanej energii elektrycznej.

      1) Zakład przemysłowy może być zasilany:
          a) z sieci rozdzielczej niskiego napięcia, jeżeli pobór mocy nie przekracza 200 do 300 kVA,
          b) z sieci rozdzielczej średniego lub wysokiego napięcia, jeżeli pobór mocy jest większy.

      Zasilanie zakładu przemysłowego z elektroenergetycznej sieci rozdzielczej (najczęściej z sieci średniego napięcia SN/nn ), powinno zapewnić dostawę energii elektrycznej o odpowiednich parametrach technicznych, odpowiednią ochronę przed: porażeniem elektrycznym, odgromową, przepięciami, pożarem, nadmierną emisją drgań i hałasu oraz oddziaływaniem pola elektromagnetycznego.

      2) W instalacji przemysłowej niskiego napięcia można wyróżnić:
          a) rozdzielnicę główną RG n/n - zasilaną z transformatorów SN/nn,
          b) obwody rozdzielcze – zasilane z rozdzielnicy głównej RB, zasilające rozdzielnice pośrednie i rozdzielnice
              odbiorcze RO,
          c) obwody odbiorcze - zasilane z poszczególnych rozdzielnic oddziałowych RO. Obwody odbiorcze służą do
              bezpośredniego przyłączenia do rozdzielnicy poszczególnych odbiorników energii elektrycznej, np.: obwodów
              siłowych, gniazd wtyczkowych i oświetleniowych.
          d) źródła zasilania rezerwowego, awaryjnego i gwarantowanego.

      3) Wymaganą pewność zasilania odbiorników energii elektrycznych w zakładzie przemysłowym uzyskuje się poprzez:
          a) stosowanie układów niezależnego zasilania z dwóch niezależnych źródeł zasilania,
          b) sekcjonowanie szyn zbiorczych rozdzielnicy głównej niskiego napięcia zasilanej z oddzielnych transformatorów
              SN/nn, za pomocą automatyki samoczynnego załączenia rezerwy (SZR),
          c) sekcjonowanie szyn rozdzielnic niskiego napięcia za pomocą automatyki samoczynnego załączenia rezerwy (SZR),
          d) odpowiednie ukształtowanie sieci wewnątrzzakładowej,
          e) stosowanie wyposażenia zapewniającego większą niezawodność układu sieci,
           f) stosowanie odpowiednich układów i urządzeń zasilania rezerwowego, awaryjnego i/lub gwarantowanego.

      Obiektami wymagającymi zwiększonej pewności zasilania są najczęściej b obiekty użyteczności publicznej jak: szpitale, banki, ważne urzędy państwowe, stacje pogotowia ratunkowego, obiekty wojskowe, zawodowa straż pożarna, obiekty łączności i inne.

▲ do góry

Menu serwisu